🗊 Презентация рахит

« Астана Медицина Университеті » ҚеАҚ №3 Балалар аурулары кафедрасы Мешел ауруы Орындаған: Илимисова. С. С Топ: 302 Факультет: Стоматология Тексерген: Муратова Н. А. Нұр-сұлтан 2019 ж.

Жоспар : 1.Кіріспе 2.Негізгі бөлім : а) Мешел б) Этиопатогенезі в) Клиникасы г) Диагностикасы. Емі. Профилактикасы. д) Мешелдің қаңқаның бет-жақ бөлігіне және тістерге әсері 3. Қорытынды 4.Пайдаланылған әдебиет

Мешел – ерте шақтағы балалардың жүйелі ауруы, бұл аурудың негізі кальий мен фосфор алмасудың бұзылуын құрайды. Сүйек өсудің бұзылуы анықталады, нерв жүйесі және ішкі ағзалар функциялары зардап шегеді. Мешел тәрізді ауруларды бүйрек немесе ішек функцияларының бұзылуына байланысты қаңқаның хондродистрофия тобына жатқызады. Мешел – ерте шақтағы балалардың жүйелі ауруы, бұл аурудың негізі кальий мен фосфор алмасудың бұзылуын құрайды. Сүйек өсудің бұзылуы анықталады, нерв жүйесі және ішкі ағзалар функциялары зардап шегеді. Мешел тәрізді ауруларды бүйрек немесе ішек функцияларының бұзылуына байланысты қаңқаның хондродистрофия тобына жатқызады. Этиологиясы. Мешел ауруы пайда болуының түпкі себебі- Д витаминінің жетіспеуі. Ол осы витаминнің тағамда аз болуына немесе сәби организмінде жеткілікті мөлшерде түзілмеуіне байланысты. Оған әсіресе ультра күлгін сәулесі жетпеуінің мәні зор.

Патогенезі. Рахитіпен ауырғанда кальцийферолдың жеткіліксіздігі алмасу працестерінде едәуір өзгерістер туғызады. Аурудың патогенезінде фосфор-кальций алмасуының бұзылуы ерекше орын алады. Кальциферолдың тапшылығы кальций мен фосфордың ішектерде сорылу механизмінін, бүзылуына әкеп соғады, мүнын, өзі осы минералдық заттардын, қан плазмасындағы, клеткадан тыс сұйықтар мен сүйек тканьдарындағы мөлшерінін. кемуіне байланысты болады. Рахитпен ауыратындардың қанында анорганикалық фосфордың мөлшері ауру күшейіп тұрғанда дені сау балалардағы 1,454- 1,615 ммоль/л орнына 0,484—0,646 ммоль/л мөлшерінё дейін төмендейді. Аурудың күшеюіне байланысты кальцийдің мөлшері де 2,614—2,739 ммоль/л орнына 2,365— 2,490 ммоль/л мөлшеріне дейін кемиді. Рахитпен ауыратын балаларда фосфордың жетіспеуі (гипофосфатемия) салдарынан қышқылдану процестері баяулайды. Бүл орайда қанда аралық алмасудьщ қышқылданбаған өнімдері көп жиналып, ацидоз бел алады. Организмде фосфордың азаюына қалқанша қосымша бездері функциясының өзгеруі себепші болады. Д гиповитаминозы жағдайында қос қалқанша бездері ұлғайып, бүйрекгін. фосфат бөліп шығаруын күшейтетін көптеген паратгормондар туғызады. Бүл ацидозды одан сайын асқындыра түседі. Сонымен бірге белок алмасуы бұзылып, рахитпен ауыртындар несеппен бірге маңызды амин қышқылын жоғалтады. Белок-минерал кешенінің түзілуі, демек, қалыпты остеогенез бүзылады. Мұндай жағдайда, қанда сүйекке әк жиналу процесіде маңызды роль атқаратын — сілті, фосфатазасынын мөлшері көп болатынына қарамастан, әк жиналу бұзылады. Нақты бар сілті фосфатазасынын өзі фосфор қышқылыньщ табиғи қосылысы — субстраттың болмауы салдарынан пайдаланылмай қалады. Сүйек жұмсарып, иілгіш болады. Патогенезі. Рахитіпен ауырғанда кальцийферолдың жеткіліксіздігі алмасу працестерінде едәуір өзгерістер туғызады. Аурудың патогенезінде фосфор-кальций алмасуының бұзылуы ерекше орын алады. Кальциферолдың тапшылығы кальций мен фосфордың ішектерде сорылу механизмінін, бүзылуына әкеп соғады, мүнын, өзі осы минералдық заттардын, қан плазмасындағы, клеткадан тыс сұйықтар мен сүйек тканьдарындағы мөлшерінін. кемуіне байланысты болады. Рахитпен ауыратындардың қанында анорганикалық фосфордың мөлшері ауру күшейіп тұрғанда дені сау балалардағы 1,454- 1,615 ммоль/л орнына 0,484—0,646 ммоль/л мөлшерінё дейін төмендейді. Аурудың күшеюіне байланысты кальцийдің мөлшері де 2,614—2,739 ммоль/л орнына 2,365— 2,490 ммоль/л мөлшеріне дейін кемиді. Рахитпен ауыратын балаларда фосфордың жетіспеуі (гипофосфатемия) салдарынан қышқылдану процестері баяулайды. Бүл орайда қанда аралық алмасудьщ қышқылданбаған өнімдері көп жиналып, ацидоз бел алады. Организмде фосфордың азаюына қалқанша қосымша бездері функциясының өзгеруі себепші болады. Д гиповитаминозы жағдайында қос қалқанша бездері ұлғайып, бүйрекгін. фосфат бөліп шығаруын күшейтетін көптеген паратгормондар туғызады. Бүл ацидозды одан сайын асқындыра түседі. Сонымен бірге белок алмасуы бұзылып, рахитпен ауыртындар несеппен бірге маңызды амин қышқылын жоғалтады. Белок-минерал кешенінің түзілуі, демек, қалыпты остеогенез бүзылады. Мұндай жағдайда, қанда сүйекке әк жиналу процесіде маңызды роль атқаратын — сілті, фосфатазасынын мөлшері көп болатынына қарамастан, әк жиналу бұзылады. Нақты бар сілті фосфатазасынын өзі фосфор қышқылыньщ табиғи қосылысы — субстраттың болмауы салдарынан пайдаланылмай қалады. Сүйек жұмсарып, иілгіш болады.

Клиникасы. 4 кезеңі бар: Клиникасы. 4 кезеңі бар: 1. Бастапқы кезең- вегетативті жүйке жүйесіндегі бұзылыстар және сүйек өзгерістері мен сипатталады. 2-3 айлық ауру балада үлкен еңбегінің ауданы үлкейіп, босаң болады, бас сүйек жігі яғни желке жұмсарады (краниотабес). Бас сүйектің жұмсатығы қара құстың ( желке сүйегінің) жалпаюына әкеледі. Бұл кезде вегетативті жүйке жүйесіндегі бұзылыс тершеңдік, сәби жастыққа басын шайқап, үйкей беретіндіктен желке шаштың түсуі, мазасыздық, үрей, қорқу, ұйықтап жатқанда селк ете түсу сияқты өзгерістермен байқалады. Қандағы негіздік фосфатаза белсенділігінің жоғарлап, зәрде аммиак, амин қышқылдары мен фосфор көбейіп, ол ащы иісті болады. 2. Дер кезеңі- сүйек жүйесінде анықталатын өзгерістерімен сипатталады. а/ Бас сүйектері жағынан-сүйек талшықтарының шамадан тыс өсуіне байланысты төбе мен маңдайдың дөңестігі,үлкен еңбектің уақтынан кеш жабылуы, тістерінің кеш шығуы байқалады б/ Кеуде сүйектері жағынан-5-8 қабырғаларында « мешелдік таспих» пайда болады. Қабырғалар жұмсақ, иілгіш,көкірек қуысының шет жақтары жалпайып, кеуденің төменгі апертурасы ұлғаяды, көк еттің бекітілген жолағына сәйкес қабырға ішке қарай майысады. Осылайша Гаррисон сайы – мешелдік патогномоникалық белгілерінің бірі көрініс табады. Баланың төсі «құс төс» немесе «етікші төс» болып өзгереді. в/ Аяғы «Х» немесе «О» тәріздес болып өзгереді, жамбасы қушық болады, табаны жалпақ «түйе табан» болып келеді, түтікше сүйектердің өзгеруі –білек және балтыр сүйектерінің бас жағының « мешелдік білезік», саусақ буындарының жалпаюы « інжу жіптер» білінеді. г/ Бұлшық еттердің күші төмендеп сіңірлері әлсізденеді. Құрсақ шандырының, ішектер тонусының нашарлауынан (атония) сәбидің іші үлкейеді «құрбақа іші» , оның уақытында басын ұстауы, отыра бастауы, тұруы, жүруі кешігеді.Бала отырғанда бәкіше бүктеліп қалады.

Негізгі және қосымша диагностикалық іс-шаралардың тізбесі: Амбулаториялық деңгейде жүргізілетін негізгі (міндетті) диагностикалық тексеріп-қарау: • екі проекцияда екі аяқ-қолдың рентгенографиясы. Амбулаториялық деңгейде жүргізілетін қосымша диагностикалық тексеріп-қарау: • ЖНА; • биохимиялық қан анализі (фосфор, калий, СФ, кальций); • аяқтардың КТ (бұзылыс сипатын нақтылау және операциялық емге көрсетімдер туралы мәселені шешу үшін); • ЭКГ. Негізгі және қосымша диагностикалық іс-шаралардың тізбесі: Амбулаториялық деңгейде жүргізілетін негізгі (міндетті) диагностикалық тексеріп-қарау: • екі проекцияда екі аяқ-қолдың рентгенографиясы. Амбулаториялық деңгейде жүргізілетін қосымша диагностикалық тексеріп-қарау: • ЖНА; • биохимиялық қан анализі (фосфор, калий, СФ, кальций); • аяқтардың КТ (бұзылыс сипатын нақтылау және операциялық емге көрсетімдер туралы мәселені шешу үшін); • ЭКГ.

Жоспарлы емдеуге жатқызуға жолдау кезінде жүргізілуі қажет тексеріп-қараудың ең аз тізбесі: • қан тобын анықтау; • резус факторды анықтау; • ЖҚА; • жалпы несеп анализі; • коагулограмма (қан кетудің ұзақтығы және қан ұю уақыты, протромбин, фибриноген, адгезия және тромбоциттердің агрегация реакциясы, антитромбин); • қанның биохимиялық анализі (жалпы нәруыз, аланинаминотрансфераза, жалпы холестерин, билирубин, тіке билирубин, креатинин, несепнәр, глюкоза, калий, натрий, фосфор, кальций, хлор); • ЭКГ. Стационарлық деңгейде жүргізілетін негізгі (міндетті) диагностикалық тексеріп-қарау: • қан тобын анықтау; • резус факторды анықтау; • динамикада бақылау мақсатында 2 проекцияда аяқ-қолдың рентгенографиясы. Стационарлық деңгейде жүргізілетін қосымша диагностикалық зерттеп-қарау: • ЖҚА; • жалпы несеп анализі; • коагулограмма (қан кетудің ұзақтығы және қан ұю уақыты, протромбин, фибриноген, адгезия және тромбоциттердің агрегация реакциясы); • биохимиялық қан анализі (жалпы нәруыз, аланинаминотрансфераза, жалпы холестерин, билирубин, тіке билирубин, креатинин, несепнәр, глюкоза, калий, натрий, фосфор, кальций, хлор); • аяқтардың КТ (бұзылыс сипатын нақтылау және операциялық емге көрсетімдер туралы мәселені шешу үшін); Жоспарлы емдеуге жатқызуға жолдау кезінде жүргізілуі қажет тексеріп-қараудың ең аз тізбесі: • қан тобын анықтау; • резус факторды анықтау; • ЖҚА; • жалпы несеп анализі; • коагулограмма (қан кетудің ұзақтығы және қан ұю уақыты, протромбин, фибриноген, адгезия және тромбоциттердің агрегация реакциясы, антитромбин); • қанның биохимиялық анализі (жалпы нәруыз, аланинаминотрансфераза, жалпы холестерин, билирубин, тіке билирубин, креатинин, несепнәр, глюкоза, калий, натрий, фосфор, кальций, хлор); • ЭКГ. Стационарлық деңгейде жүргізілетін негізгі (міндетті) диагностикалық тексеріп-қарау: • қан тобын анықтау; • резус факторды анықтау; • динамикада бақылау мақсатында 2 проекцияда аяқ-қолдың рентгенографиясы. Стационарлық деңгейде жүргізілетін қосымша диагностикалық зерттеп-қарау: • ЖҚА; • жалпы несеп анализі; • коагулограмма (қан кетудің ұзақтығы және қан ұю уақыты, протромбин, фибриноген, адгезия және тромбоциттердің агрегация реакциясы); • биохимиялық қан анализі (жалпы нәруыз, аланинаминотрансфераза, жалпы холестерин, билирубин, тіке билирубин, креатинин, несепнәр, глюкоза, калий, натрий, фосфор, кальций, хлор); • аяқтардың КТ (бұзылыс сипатын нақтылау және операциялық емге көрсетімдер туралы мәселені шешу үшін);

Емдеу мақсаттары: • аяқ-қолдың деформациясын жою; • косметикалық ақауды жою және науқастың өмір сүру сапасын жақсарту. Емдеу тактикасы: Дәрі-дәрмексіз емдеу: Емдәм:№15үстел (жалпы); Режим: жалпы. Емдеудің амбулаториялық деңгейде көрсетілетін басқа түрлері: Емдеу мақсаттары: • аяқ-қолдың деформациясын жою; • косметикалық ақауды жою және науқастың өмір сүру сапасын жақсарту. Емдеу тактикасы: Дәрі-дәрмексіз емдеу: Емдәм:№15үстел (жалпы); Режим: жалпы. Емдеудің амбулаториялық деңгейде көрсетілетін басқа түрлері: ЕДШ массаж, физиоемдеу; деформацияны консервативтік түзету мақсатында гипс таңғыштарын кезең-кезеңмен орау; ортездер мен шиналарды салу. Стационарлық деңгейде көрсетілетін емдеудің басқа түрлері: ингаляциялар; УКС; физиоемдеу; ЕДШ; тренажерлер

Пайдаланған әдебиеттің тізбесі Пайдаланған әдебиеттің тізбесі Протоколы заседаний Экспертной комиссии по вопросам развития здравоохранения МЗ РК, 2014 1) Ортопедия национальное руководство //под ред. С.П. Миронова, Г.П. Котельникова//М:Геэтар-Медиа, 2011 г., , стр. 176-186; 2) Болезнь Эрлахера-Блаунта. Клиническая диагностика и лечение. Е.П. Кузнечихин, Е.А. Бабин//Москва 2010; 3) Хирургическое лечение детей с заболеваниями и деформациями опорно-двигательной системы. Е.П. Кузнечихин, Э.В. Ульрих//М: Медицина, 2004, стр. 447 4) "Атлас детской оперативной хирургии" //П. Пури, М. Гольварт. перевод с английского проф. Т.К. Немиловой. 2009; С. 111-120. 5) « Неотложная помощь и интенсивная терапия в педиатрии», В.В. Лазарев, 2014 г., С 82-90.